Sekretariat Generalny Synodu opublikował raport końcowy Komisji Kanonicznej

Sekretariat Generalny Synodu opublikował raport końcowy Komisji Kanonicznej, znanej również jako Komisja Prawa Kanonicznego. Organ ten został powołany do służby na rzecz Synodu w porozumieniu z Dykerstiumem Tekstów Ustawodawczych i pracował w oparciu o wyniki procesu synodalnego z lat 2021 do 2024.

Dokument ma na celu przełożenie teologicznych i eklezjologicznych wniosków z procesu synodalnego na normy kanoniczne. Komisja wyróżniła trzy ramy czasowe działań. W krótkim terminie proponuje zmiany w obowiązującym prawie, które mają wspierać życie kościelne w jego konkretnym rozwoju, co stanowi główny przedmiot obecnego raportu. W średnim terminie zidentyfikowano obszary, które mogą zostać omówione wspólnie z właściwymi dykasteriami poprzez nowe instrukcje lub rewizję obecnych. W długim terminie zaproponowano generalną rewizję dwóch kodeksów prawa kanonicznego, łacińskiego oraz wschodniego, aby uwzględniły one wyłonione kwestie teologiczne i eklezjologiczne.

Obecny raport dotyczy wyłącznie Kodeksu łacińskiego, ponieważ dla Kodeksu Kanonów Kościołów Wschodnich powołano oddzielną komisję. Propozycje na krótki termin obejmują modyfikację kanonów dotyczących zdolności laików, kobiet i mężczyzn, do sprawowania w Kościele urzędów, funkcji i posług, do których są kompetentni, w tym w obszarze rządów kościelnych. Dokument zakłada również rewizję kanonów dotyczących sobory partykularnych i konferencji episkopalnych, które odpowiadają za współpracę między kościołami lokalnymi, oraz zmiany w organach partycypacyjnych, aby zwiększyć ich wymiar uczestnictwa i orientację misyjną.

Prace Komisji Kanonicznej opierały się na dwóch zgromadzeniach generalnych Synodu Biskupów z października 2023 oraz października 2024 roku, a także na analizie dokumentów, w tym Dokumentu Końcowego z 2024 roku. Szczególną uwagę poświęcono punktom 60, 71, 76 i 77 tego dokumentu, które odnoszą się do równej godności wiernych w Ludu Bożym. W związku z tym oceniono rewizję trzynastu konkretnych kanonów, w tym między innymi kanonów 145, 204, 208 i 212, aby dostosować prawo Kościoła do magisterium niedawnego Synodu Biskupów.

Komisja stwierdziła, że obecny system normatywny posiada już instrumenty pozwalające na większe wykorzystanie laików w funkcjach współodpowiedzialności kościelnej, jednak często nie są one stosowane lub wymagają silniejszego potwierdzenia normatywnego. Propozycje mają dostosować prawo kanoniczne do decyzji Synodu w zakresie współpracy laików w misji Kościoła, kładąc nacisk na synodalny rozeznanie i zaangażowanie pasterzy oraz wiernych w ocenę potrzeb pastoralnych.

W kwestii soborów partykularnych i konferencji episkopalnych zaproponowano, aby wszyscy członkowie Ludu Bożego mogli uczestniczyć w soborze partykularnym w proporcji równej członkom z urzędu. Zaproponowano usunięcie terminu tantum w odniesieniu do ich głosu doradczego oraz organizowanie soborów co dziesięć lat. Konferencje episkopalne miałyby otrzymać większe uprawnienia, w tym usunięcie interwencji Stolicy Apostolskiej przy delegowaniu laika do asystowania przy małżeństwach oraz domniemanie ważności aktów soboru, jeśli Stolica Apostolska nie odpowie w ciągu roku. Raport przewiduje także doprecyzowanie roli biskupów pomocniczych oraz włączenie biskupów emerytowanych do komisji konferencji episkopalnych.

Ostatnia część raportu podkreśla konieczność odnowienia organów partycypacyjnych w celu rozpoczęcia transformacji misyjnej. Organy te mają wspierać głoszenie Ewangelii i dbać o spójność życia Ludu Bożego z tym przesłaniem, pełniąc funkcję misyjną, a nie tylko organizacyjną.